భారతదేశంలోని 12 జ్యోతిర్లింగాల విశేషాలు తెలుగులో తెలుసుకోండి. సోమనాథ్ నుండి కేదారేశ్వర్ వరకు ప్రతి క్షేత్ర విశిష్టత, ఇతిహాసాలు మరియు భక్తుల విశ్వాసాలు ఒకేచోట – jyothirlingalu in Telugu.
Jyothirlingalu in Telugu: 12 జ్యోతిర్లింగాల విశేషాలు తెలుగులో
భారతదేశంలో హిందూ సంప్రదాయంలో అత్యంత పవిత్రమైన యాత్రలలో ఒకటి 12 జ్యోతిర్లింగాల దర్శనం. ప్రతి హిందువు జీవితంలో కనీసం ఒకసారి వీటి సందర్శన ఆశిస్తూ ఉంటుంది. శివుడి లింగరూపం భక్తులకు తలవంచే స్థానం మాత్రమే కాదు, శాశ్వత శక్తి స్వరూపాన్ని తెలిపేది కూడా. ఈ వ్యాసంలో ప్రతి జ్యోతిర్లింగ క్షేత్ర విశిష్టతను తెలుసుకుందాం.
సోమనాథ జ్యోతిర్లింగం (గుజరాత్)

భారతదేశంలోని మొదటి జ్యోతిర్లింగం. గుజరాత్ రాష్ట్రంలో ఉంది. చంద్రుడు స్వయంగా ప్రతిష్టించిన ఈ ఆలయం, తరచూ ధ్వంసమై తిరిగి పునర్నిర్మించబడింది. ఇక్కడి చంద్ర కుండంలో స్నానం చేసి దర్శించుకుంటే సర్వ పాపాలు తొలగుతాయనే విశ్వాసం ఉంది.
మల్లికార్జున జ్యోతిర్లింగం (ఆంధ్రప్రదేశ్)

శ్రీశైలంలో ఉన్న ఈ దేవాలయం పార్వతీదేవితో కలిసి స్వయంభుగా వెలిసిన శివుడి స్వరూపం. ఇది శక్తిపీఠంతో కలసి ఉన్న అరుదైన స్థలాల్లో ఒకటి. కర్నూల్ జిల్లా దోర్నాల్కి సమీపంలో ఉంది.
మహాకాళేశ్వర్ జ్యోతిర్లింగం (మధ్యప్రదేశ్)

ఉజ్జయిని పట్టణంలో ఉన్న ఈ ఆలయం రాత్రి భస్మాభిషేకానికి ప్రసిద్ధి. ఈ లింగం తాంత్రిక శక్తులతో కూడినది. శ్రీచక్ర యంత్రం గర్భగుడిలో ఉంది. ఇది దక్షిణాభిముఖంగా ఉన్న అరుదైన ఆలయం.
ఓంకారేశ్వర్ జ్యోతిర్లింగం (మధ్యప్రదేశ్)

నర్మదా నది తీరాన, ఓం ఆకారంలో వెలసిన ఈ క్షేత్రంలో ఓంకారేశ్వరుడు మరియు అమరేశ్వరుడు పక్కపక్కనే ఉన్నారు. ఇది వింద్య పర్వతాలలో విరాజిల్లుతుంది.
భీమేశ్వర్ జ్యోతిర్లింగం (మహారాష్ట్ర)

పుణెకి సమీపంలోని భీమనది తీరాన ఈ ఆలయం వెలసింది. కుంభకర్ణుని కుమారుడైన భీముని సంహారానికి శివుడు స్వయంగా లింగరూపంలో అవతరించిన స్థలం.
త్రయంబకేశ్వర్ జ్యోతిర్లింగం (మహారాష్ట్ర)

నాసిక్ సమీపంలోని ఈ ఆలయం గోదావరి నది జన్మస్థానంగా ప్రసిద్ధి. బ్రహ్మ, విష్ణు ప్రార్థనలతో త్రయంబకేశ్వరుడిగా స్వయంభువుగా వెలసిన క్షేత్రం.
ఘృష్ణేశ్వర్ జ్యోతిర్లింగం (మహారాష్ట్ర)

ఔరంగాబాద్ సమీపంలోని ఎల్లోరా గుహల వద్ద ఉన్న ఈ క్షేత్రం, ఘృష్ణ అనే మహిళ భక్తిశ్రద్ధలకు గుర్తుగా వెలిసిన స్థలం. అజంతా, ఎల్లోరా వంటి పర్యాటక ప్రదేశాలకు ఇది దగ్గరగా ఉంటుంది.
రామేశ్వరం జ్యోతిర్లింగం (తమిళనాడు)

రాముడు రావణునిపై గెలిచి నిర్మించిన ఆలయం. ఇక్కడి 64 తీర్థాల్లో స్నానం చేస్తే పాపాలు పోతాయని భక్తుల నమ్మకం. ఇది దక్షిణభారత ప్రముఖ శైవ క్షేత్రం.
నాగేశ్వర్ జ్యోతిర్లింగం (గుజరాత్)

గోమతి ద్వారక సమీపంలో ఉన్న ఈ ఆలయం, దారుకావనం అనే అరణ్యంలో పాండవులు నిర్మించినదిగా పురాణగాథ చెబుతుంది. ఇది గుజరాత్ రాష్ట్రంలో ప్రసిద్ధి పొందిన జ్యోతిర్లింగాలలో ఒకటి.
వైద్యనాథేశ్వర్ జ్యోతిర్లింగం (జార్ఖండ్)

ఈ లింగాన్ని పూజిస్తే శరీరంలోని వ్యాధులు నయమవుతాయని నమ్మకం ఉంది. ఢియోగర్ పట్టణంలో ఉన్న ఈ ఆలయం రావణుడి కథతో ముడిపడి ఉంది. మహారాష్ట్రలోని పరాలీ వైద్యనాథ ఆలయం కూడా కొందరికి ప్రాచుర్యంలో ఉంది.
కాశీ విశ్వనాథ జ్యోతిర్లింగం (ఉత్తరప్రదేశ్)

గంగానది తీరంలో ఉన్న ఈ ఆలయం హిందూ ధర్మానికి కేంద్ర బిందువు. కాశీ నగరం శివుని ప్రత్యేకతను ప్రతిబింబిస్తుంది. ఈశ్వరుడు ఇక్కడ అవిముక్తగా ఉండేవాడని నమ్మకం.
కేదారేశ్వర్ జ్యోతిర్లింగం (ఉత్తరాఖండ్)

హిమాలయాల్లో ఉన్న అత్యంత పవిత్ర క్షేత్రం. పాండవులు స్వర్గారోహణ ముందు ఈ ఆలయం నిర్మించారని గాధ. ఏప్రిల్ నుంచి నవంబర్ మధ్యలో మాత్రమే ఆలయం తెరిచి ఉంటుంది.
ముగింపు
ఈ 12 జ్యోతిర్లింగాలు భారతీయ సంస్కృతి, ధర్మం మరియు భక్తిశ్రద్ధలకు ప్రతీకలు. ఈ వ్యాసంలో ప్రతి క్షేత్ర విశేషాలను వివరించాం. మీరు ఈ క్షేత్రాల్లో ఏదైనా సందర్శించాలనుకుంటే, ఇది ఒక గైడ్లా ఉపయోగపడుతుంది.
Also Read : ఉత్తర మరియు దక్షిణ భారత క్యాలెండర్ ప్రకారం శ్రావణ మాసం 2025 ప్రారంభం ఎప్పుడో తెలుసా?